Dược liệu Hương Phụ có tác dụng gì trong chữa bệnh?

Giới thiệu về dược liệu Hương phụ

Cây Hương phụ có công dụng: Điều kinh, giải cảm, tiêu thực, huyết ứ, tiêu đờm, đau dạ dày, viêm tuyến vú; ngực, bụng đau, nhức đầu (Rễ củ sắc uống).

Hương phụ từ lâu đã được xem là thần dược đối với phái đẹp. Cây hương phụ có tác dụng gì trong Y Học Cổ Truyền? Hương phụ dược liệu thường được sử dụng để điều trị bệnh trong Y Học Cổ Truyền. Sở dĩ được xem là thần dược của phái đẹp bởi trong thành phần của cây hương phụ có nhiều tác dụng dược lý giúp điều hòa kinh nguyệt, giảm đau bụng kinh,... đối với phụ nữ.

Hương phụ, loại cỏ sống lâu năm, cao 20 cm đến 60cm, thân rễ phát triển thành củ, củ lớn hay nhỏ tùy theo phát triển ở vùng đất rắn hay đất xốp, ở vùng đất ven biển củ to và dài còn được gọi là hải phụ dương (Hương phụ vùng biển).

Lá Hương phụ nhỏ và hẹp, có gân nổi lên ở giữa lưng, lá cứng và bóng, phần dưới lá ôm lấy thân.

Khoảng tháng 6, có từ 3 đến 8 chùm hoa hình tán, màu nâu xám ở ngọn cây, hoa lưỡng tính, 3 nhị dài khoảng 2 mm, nhụy Hương phụ có đầu núm chia làm 2 nhánh. Quả ba cạnh, có màu xám.

Công dụng từ dược liệu Hương phụ 

Theo y học cổ truyền

Hương phụ là một vị thuốc nhân gian, có vị cay hơi đắng, ngọt ít, tính bình.

Quy kinh: Vào 2 kinh Can, tam tiêu.

Công dụng: Làm giảm cơn nóng giận, uất ức, khó chịu, giảm đau, điều hòa kinh nguyệt đối với phụ nữ, kiện tỳ vị, thông khí, trừ đờm…

Chủ trị: Điều trị vùng ngực bụng chướng đau, tuy nhiên lại thiên về hai hông sườn và bụng dưới, kinh nguyệt không đều ở phụ nữ, ung nhọt độc sưng đau, ăn uống không ngon, khó tiêu.

Theo y học hiện đại

Theo Trung hoa y học tạp chí tập 1, kỳ 2: 148 - 156) của các tác giả Trương Phát Sơ, Trương Diệu Đức và Lưu Thiệu Quang (1935) đã sử dụng Hương phụ có nguồn gốc từ tỉnh Quảng Đông nhưng được bán ở miền nam kinh chế thành cao lỏng với nồng độ khoảng 5%.

Tiến hành thí nghiệm 102 lần trong tử cung biệt lập của thỏ, mèo, chó và chuột bạch, đã chứng minh Hương phụ có khả năng ức chế cơn co bóp tử cung, làm dịu sự căng thẳng của tử cung, dù động vật có thai hay không mang thai đều giống nhau, hầu như đều có một tác dụng trực tiếp làm dịu cơ tử cung.

So sánh tác dụng của cao lỏng Hương phụ và đương quy (một loại thuốc Đông y còn được nhập khẩu ngày nay, có tác dụng chữa bệnh phụ khoa) thấy chúng có cùng tác dụng, nhưng tác dụng của đương quy mạnh hơn.

Năm 1959, một số tác giả thuộc Quý dương y học viện ở Trung quốc đã báo cáo nghiên cứu và chứng minh tác dụng giảm đau trên chuột nhắt trắng.

Một số bài thuốc từ dược liệu Hương Phụ 

Trị chứng đau sườn ngực, đau bao tử

Hương phụ 8g, Ô dược 10g, Cam thảo 4g, đem tất cả sắc uống, chia thành 2 lần uống trong ngày (Tiểu ô trầm thang).

Trị hông sườn trướng đau

Hương phụ 10g, Lương khương 10g, cho tất cả vào ấm sắc thuốc uống, chia thành 2 lần uống trong ngày (Lương phụ hoàn)

Trị đau bụng lạnh, khó chịu vùng bụng dưới

Hương phụ 10g, Diên hồ sách 8g, đem các nguyên liệu này sắc thành thuốc rồi uống hết trong ngày (có thể chia 2-3 lần uống)

Trị đau bụng kinh, rối loạn kinh nguyệt do tinh thần ức chế, vú đau

Hương phụ, Trần bì, Ngải diệp mỗi vị 20g, Nguyệt quế 2 đóa, đem thất cả nguyên liệu sắc lên rồi uống trong ngày.

Hoặc Hương phụ 20g, Ích mẫu 15g, Ngải cứu 6g, Bạch đồng nữ 8g, thêm 300ml nước, đun sôi lọc bỏ bã thuốc rồi cho đường vào  mà uống trong ngày. Đây là bài thuốc Cao hương ngải được tin dùng và có hiệu quả cao.

Trị rối loạn tiêu hóa, ăn không ngon, nôn mửa, đầy bụng

Hương phụ 8g, Sa nhân 4g, Mộc hương 6g, Chỉ xác 8g, Đậu khấu nhân 6g, Hậu phác 12g, Hoắc hương 8g, Bạch truật 12g, Trần bì 12g, Phục linh 12g, Bán hạ 12g, Cam thảo 4g, Sinh khương 12g, Đại táo 5 trái. Đem tất cả dược liệu  làm thành thang thuốc, cho vào ấm sắc rồi chia 2-3 lần uống hết trong ngày (Hương Sa Dưỡng Vị Thang).